ตัวบ่งชี้ที่ 3.1 ระบบและกลไกการบริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่น ชุมชน หรือสังคม

ปีที่ประเมิน 2562
ผู้ดูแลตัวบ่งชี้ : ทิฆัมพร เพทราเวช
ชนิดตัวบ่งชี้ : กระบวนการ
คำอธิบายตัวบ่งชี้

การบริการวิชาการแก่ท้องถิ่น ชุมชน และสังคมเป็นภารกิจหลักประการหนึ่งของมหาวิทยาลัย ซึ่งพึงมีระบบและกลไกในการบริการทางวิชาการแก่สังคมที่เป็นรูปธรรม กำหนดเป้าหมายในการให้บริการวิชาการที่ชัดเจนเพื่อเป็นกรอบในการจัดทำแผนดำเนินงานในการให้บริการวิชาการแก่สังคม มีคณะกรรมการติดตาม กำกับ สนับสนุน การปฏิบัติงานตามภารกิจด้านบริการทางวิชาการแก่สังคมของสถาบันให้สอดคล้องกับเป้าหมาย เพื่อพัฒนาความเข้มแข็งของท้องถิ่น ชุมชน หรือสังคม

เกณฑ์การประเมิน
คะแนน 1 คะแนน 2 คะแนน 3 คะแนน 4 คะแนน 5
มีการดำเนินการ 1 ข้อ มีการดำเนินการ 2 ข้อ มีการดำเนินการ 3 ข้อ มีการดำเนินการ 4 ข้อ มีการดำเนินการ 5 ข้อ
เกณฑ์มาตรฐาน
ระดับ เกณฑ์มาตรฐาน ดำเนินการ
1 มีส่วนร่วมกับสถาบันและชุมชนในการกำหนดพื้นที่เป้าหมายในการพัฒนาท้องถิ่นที่สอดคล้องกับบริบท ปัญหา และความต้องการของท้องถิ่น ชุมชน หรือสังคมตามจุดเน้น จุดเด่นของสถาบัน ตามศาสตร์พระราชา หรือตามแนวพระราชดำริ
2 จัดทำแผนบริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่น ชุมชน หรือสังคมตามจุดเน้น จุดเด่นของสถาบัน ตามศาสตร์พระราชา หรือตามแนวพระราชดำริและแผนการนำไปใช้ประโยชน์ ที่มีการกำหนดตัวบ่งชี้ความสำเร็จในระดับแผนและโครงการบริการวิชาการ และเสนอคณะกรรมการประจำคณะเพื่อพิจารณา
3 ดำเนินการตามแผนการบริการทางวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่น ชุมชน หรือสังคมที่กำหนดไว้ตามข้อ 2 โดยร่วมมือกับหน่วยงานภายในหรือภายนอกสถาบัน อย่างน้อย 1 โครงการ
4 ประเมินความสำเร็จตามตัวบ่งชี้ของแผนและโครงการบริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่น ชุมชน หรือสังคมตามข้อ 2 และนำเสนอคณะกรรมการประจำคณะเพื่อพิจารณา
5 นำผลการประเมินตามข้อ 4 ไปปรับปรุงแผนบริการวิชาการในปีต่อไป
ผลการดำเนินงาน
ตนข้อเกณฑ์ผลการดำเนินงานหลักฐาน
1 มีส่วนร่วมกับสถาบันและชุมชนในการกำหนดพื้นที่เป้าหมายในการพัฒนาท้องถิ่นที่สอดคล้องกับบริบท ปัญหา และความต้องการของท้องถิ่น ชุมชน หรือสังคมตามจุดเน้น จุดเด่นของสถาบัน ตามศาสตร์พระราชา หรือตามแนวพระราชดำริ

คณะบริหารธุรกิจและการบัญชี มหาวิทยาลัยราชภัฏศรีสะเกษ จัดประชุมเพื่อกำหนดพื้นที่เป้าหมายในการพัฒนาท้องถิ่นภายใต้ศาสตร์พระราชา เพื่อนำโครงการนำร่องการพัฒนาท้องถิ่นภายใต้ศาสตร์พระราชาของมหาวิทยาลัยราชภัฏที่ได้รับการจัดสรรงบประมาณภายใต้โครงการขับเคลื่อนยุทธศาสตร์การพัฒนาท้องถิ่นประจําปีงบประมาณ 2563 ได้แก่

  1. โครงการส่งเสริมพัฒนาผลิตภัณฑ์สมุนไพรแปรรูป ชุมชนตำบลหนองห้าง อำเภออุทุมพรพิสัย จังหวัดศรีสะเกษ

  2. โครงการยกระดับคุณภาพเห็ดอินทรีย์เศรษฐกิจครบวงจร วิสาหกิจชุมชนกลุ่มแปรรูปข้าวตำบลผักไหม อำเภอห้วยทับทัน จังหวัดศรีสะเกษ

  3. โครงการแปรรูปผลิตภัณฑ์ผ้าไหมพื้นเมืองสู่สินค้าชุมชน บ้านโนนสว่าง โนนสามัคคี บ้านโนนตับเต่า อำเภอพยุห์ จังหวัดศรีสะเกษ

  4. โครงการการส่งเสริมพัฒนาอาชีพการเลี้ยงกุ้งฝอยเพื่อยกระดับรายได้ บ้านดูน ตำบลดูน อำเภอกันทรารมย์จังหวัดศรีสะเกษ

  5. โครงการส่งเสริมผู้ผลิตกาแฟศรีสะเกษแบบครบวงจรตำบลบึงบูรพ์ อำเภอบึงบูรพ์ จังหวัดศรีสะเกษ

  6. โครงการส่งเสริมและยกระดับปลาร้าปลาส้ม ตำบลด่าน อำเภอราษีไศล จังหวัดศรีสะเกษ

  7. โครงการยกระดับผลิตภัณฑ์โจ๊กข้าวอินทรีย์เพื่อสุขภาพ วิสาหกิจชุมชนกลุ่มแปรรูปข้าวตำบลผักไหม อำเภอห้วยทับทัน จังหวัดศรีสะเกษ

คณะบริหารธุรกิจและการบัญชีจัดประชุมเพื่อรวบรวมปัญหาและความต้องการของชุมชนในการจัดทำแผนบริการวิชาการ เพื่อการพัฒนาท้องถิ่น คณะฯ ได้รับงบประมาณสนับสนุนการจัดโครงการบริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นภายใต้ศาสตร์พระราชาจำนวน 7 โครงการ จำนวนงบประมาณที่ใช้ในการดำเนินการรวม 1,400,000 บาท

2 จัดทำแผนบริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่น ชุมชน หรือสังคมตามจุดเน้น จุดเด่นของสถาบัน ตามศาสตร์พระราชา หรือตามแนวพระราชดำริและแผนการนำไปใช้ประโยชน์ ที่มีการกำหนดตัวบ่งชี้ความสำเร็จในระดับแผนและโครงการบริการวิชาการ และเสนอคณะกรรมการประจำคณะเพื่อพิจารณา

คณะบริหารธุรกิจและการบัญชี มหาวิทยาลัยราชภัฏศรีสะเกษ มอบหมายให้สาขาวิชาที่สังกัดในคณะฯ และสำนักงานคณบดี ร่วมวางแผนพร้อมทั้งกำกับติดตามโครงการ มีการแต่งตั้งคณะกรรมการบริการวิชาการคณะบริหารธุรกิจและการบัญชี โดยคณะกรรมการได้ประชุมจัดทำแผนบริการวิชาการเพื่อพัฒนาท้องถิ่นภายใต้ศาสตร์พระราชาและแผนการนำไปใช้ประโยชน์ โดยมีตัวแทนที่มาจากในแต่ละหลักสูตรเป็นกรรมการร่วมวางแผนระบบและกลไกการขับเคลื่อนงานบริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นภายใต้ศาสตร์พระราชาและแนวทางการปฏิบัติเกี่ยวกับการดำเนินงานบริการวิชาการ ตลอดจนการกำกับดูแลติดตามและประเมินผลการปฏิบัติงานด้านบริการวิชาการประจำปีงบประมาณ2563 คณะกรรมการดังกล่าว ดำเนินการสำรวจจากการทำประชาคมในพื้นที่ที่คณะบริหารธุรกิจและการบัญชีได้รับมอบหมาย พร้อมทั้งรายงานผลสำรวจความต้องการของชุมชน เพื่อนำมาจัดทำแผนงานโครงการบริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นภายใต้ศาสตร์พระราชา ให้สอดคล้องกับแผนยุทธศาสตร์ของคณะบริหารธุรกิจและการบัญชี และจัดทำแผนบริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นภายใต้ศาสตร์พระราชาประจำปีงบประมาณ 2563 โดยมีการกำหนดตัวบ่งชี้ความสำเร็จในระดับแผนงานและโครงการในแผนดำเนินงานด้านการบริการวิชาการแก่ชุมชนและสังคมประจำปีงบประมาณ 2563

ทั้งนี้ คณะบริหารธุรกิจและการบัญชีได้มีการกำหนดเป้าประสงค์ของแผนบริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นภายใต้ศาสตร์พระราชาตามแผนยุทธศาสตร์ของคณะ คือ ชุมชนมีอาชีพ มีรายได้ สร้างความเข้มแข็ง สามารถพัฒนาโดยนำหลักปรัชญาเศรษฐกิจพอเพียง มาประยุกต์ใช้ทางด้านภาคเกษตรกรรม ด้านเศรษฐกิจและด้านสังคม รวมทั้งสร้างองค์ความรู้ได้ด้วยตนเองทำให้คุณภาพชีวิตของชุมชนดีขึ้น และกำหนดตัวชี้วัดระดับความสำเร็จตามตัวบ่งชี้ของแผนบริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นภายใต้ศาสตร์พระราชา ดังนี้

  1. โครงการบริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นภายใต้ศาสตร์พระราชา ที่เกิดจากความร่วมกันระหว่างคณะกับชุมชนในเขตพื้นที่เป้าหมายที่คณะบริหารธุรกิจและการบัญชีดูแลรับผิดชอบ เพื่อถ่ายทอดองค์ความรู้และเทคโนโลยีสู่ชุมชนอย่างมีส่วนร่วม ค่าเป้าหมายอย่างน้อย 1 โครงการ

  2. เครือข่ายความร่วมมือจากหน่วยงานภายนอกหรือชุมชนในการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ระหว่างกัน ค่าเป้าหมายอย่างน้อย 1 เครือข่าย

  3. โครงการบริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นภายใต้ศาสตร์พระราชาที่สร้างความเข้มแข็งแก่สังคมหรือชุมชนท้องถิ่น ค่าเป้าหมายอย่างน้อย 1 โครงการ

  4. โครงการที่นำองค์ความรู้ตามศาสตร์พระราชาไปประยุกต์กับภูมิปัญญาท้องถิ่นในชุมชน ค่าเป้าหมายอย่างน้อย 1 โครงการ

  5. จำนวนโครงการบริการวิชาการที่แล้วเสร็จตามระยะเวลาที่กำหนด ร้อยละ 80

ซึ่งคณะบริหารธุรกิจและการบัญชีมีการนำเสนอแผนบริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นภายใต้ศาสตร์พระราชา ประจําปีงบประมาณ 2563 ที่มีการกำหนดตัวบ่งชี้ความสำเร็จทั้งในระดับแผนงานและระดับโครงการต่อคณะกรรมการประจำคณะ เพื่อพิจารณาอนุมัติการจัดดำเนินโครงการต่อไป

3 ดำเนินการตามแผนการบริการทางวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่น ชุมชน หรือสังคมที่กำหนดไว้ตามข้อ 2 โดยร่วมมือกับหน่วยงานภายในหรือภายนอกสถาบัน อย่างน้อย 1 โครงการ

คณะบริหารธรกิจและการบัญชี มหาวิทยาลัยราชภัฏศรีสะเกษ ได้ดำเนินการตามแผนบริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นภายใต้ศาสตร์พระราชาในพื้นที่เป้าหมายที่คณะฯ ได้รับผิดชอบ ทั้ง 7 โครงการ โดยใช้งบประมาณปี 2563 จำนวน 1,400,000 บาท ในการดำเนินงานตามโครงการ ได้แก่

  1. โครงการส่งเสริมพัฒนาผลิตภัณฑ์สมุนไพรแปรรูป ชุมชนตำบลหนองห้าง อำเภออุทุมพรพิสัย จังหวัดศรีสะเกษ

  2. โครงการยกระดับคุณภาพเห็ดอินทรีย์เศรษฐกิจครบวงจร วิสาหกิจชุมชนกลุ่มแปรรูปข้าวตำบลผักไหม อำเภอห้วยทับทัน จังหวัดศรีสะเกษ

  3. โครงการแปรรูปผลิตภัณฑ์ผ้าไหมพื้นเมืองสู่สินค้าชุมชน บ้านโนนสว่าง โนนสามัคคี บ้านโนนตับเต่า อำเภอพยุห์ จังหวัดศรีสะเกษ

  4. โครงการการส่งเสริมพัฒนาอาชีพการเลี้ยงกุ้งฝอยเพื่อยกระดับรายได้ บ้านดูน ตำบลดูน อำเภอกันทรารมย์จังหวัดศรีสะเกษ

  5. โครงการส่งเสริมผู้ผลิตกาแฟศรีสะเกษแบบครบวงจรตำบลบึงบูรพ์ อำเภอบึงบูรพ์ จังหวัดศรีสะเกษ

  6. โครงการส่งเสริมและยกระดับปลาร้าปลาส้ม ตำบลด่าน อำเภอราษีไศล จังหวัดศรีสะเกษ

  7. โครงการยกระดับผลิตภัณฑ์โจ๊กข้าวอินทรีย์เพื่อสุขภาพ วิสาหกิจชุมชนกลุ่มแปรรูปข้าวตำบลผักไหม อำเภอห้วยทับทัน จังหวัดศรีสะเกษ

โดยมีการขยายเวลาการจัดโครงการให้แล้วเสร็จ จากแผนฯ เดิมภายใน เดือน พ.ค. 2563 เป็น ภายในเดือน ก.ค. 2563 เนื่องจากผลกระทบจากสถานการณ์การแพร่ระบายเชื้อโคโรนาไวรัส 2019 (Covid-19)

4 ประเมินความสำเร็จตามตัวบ่งชี้ของแผนและโครงการบริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่น ชุมชน หรือสังคมตามข้อ 2 และนำเสนอคณะกรรมการประจำคณะเพื่อพิจารณา

โครงการบริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นภายใต้ศาสตร์พระราชาของคณะบริหารธุรกิจและการบัญชี มีการดำเนินงานตามแผนปฏิบัติงานและมีการประเมินผลโครงการตามวัตถุประสงค์และตัวชี้วัดที่กำหนดทุกโครงการ ซึ่งมีเกณฑ์กำหนดความรู้ความเข้าใจ ร้อยละ 80 ความพึงพอใจ ร้อยละ 80 การนำไปใช้ประโยชน์ ร้อยละ 80 ทั้งนี้ โครงการบริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นภายใต้ศาสตร์พระราชาของคณะฯ จำนวน 7 โครงการ ที่บรรลุวัตถุประสงค์ทุกกิจกรรม และบรรลุวัตถุประสงค์ตามตัวชี้วัดความสำเร็จของแผนบริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นภายใต้ศาสตร์พระราชา คือ

1. โครงการบริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นภายใต้ศาสตร์พระราชา ที่เกิดจากความร่วมกันระหว่างคณะกับชุมชนในเขตพื้นที่เป้าหมายที่คณะบริหารธุรกิจและการบัญชีดูแลรับผิดชอบ เพื่อถ่ายทอดองค์ความรู้และเทคโนโลยีสู่ชุมชนอย่างมีส่วนร่วม ค่าเป้าหมายอย่างน้อย 1 โครงการ ได้แก่

  • โครงการแปรรูปผลิตภัณฑ์ผ้าไหมพื้นเมืองสู่สินค้าชุมชน บ้านโนนสว่าง โนนสามัคคี บ้านโนนตับเต่า อำเภอพยุห์ จังหวัดศรีสะเกษ โดยสาขาวิชาการตลาดเป็นผู้รับผิดชอบในการประสานกับหน่วยงานเอกชน (บริษัท ด้ายเนา จำกัด) เพื่อเข้าอบรมเชิงปฏิบัติการการตัดเย็บเสื้อผ้าให้แก่สมาชิกในชุมชน และสำนักงานพัฒนาฝีมือแรงเข้าอบรมเชิงปฏิบัติการการแซ่วผ้า ซึ่งทางชุมชนได้ผลผลิตครบทั้ง 60 คน ตรงตามกลุ่มเป้าหมายที่เข้าร่วมโครงการ
  1. เครือข่ายความร่วมมือจากหน่วยงานภายนอกหรือชุมชนในการแลกเปลี่ยนเรียนรู้ระหว่างกัน ค่าเป้าหมายอย่างน้อย 1 เครือข่าย ได้แก่
  • ศูนย์ส่งเสริมอุตสาหกรรมภาคที่ 7
  • สำนักงานพัฒนาชุมชน จังหวัดศรีสะเกษ
  • สำนักงานเกษตรจังหวัดศรีสะเกษ
  • ธนาคารพัฒนาวิสาหกิจขนาดกลางและขนาดย่อมแห่งประเทศไทย
  • ธนาคารออมสิน
  • สำนักงานพานิชย์จังหวัดศรีสะเกษ
  • สำนักงานหอการค้า จังหวัดศรีสะเกษ
  • สำนักงานพัฒนาฝีมือแรงงาน จังหวัดศรีสะเกษ
  1. โครงการบริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นภายใต้ศาสตร์พระราชาที่สร้างความเข้มแข็งแก่สังคมหรือชุมชนท้องถิ่น ค่าเป้าหมายอย่างน้อย 1 โครงการ ได้แก่
  • โครงการยกระดับคุณภาพเห็ดอินทรีย์เศรษฐกิจครบวงจร วิสาหกิจชุมชนกลุ่มแปรรูปข้าวตำบลผักไหม อำเภอห้วยทับทัน จังหวัดศรีสะเกษ โดยทางคณะบริหารธุรกิจและการบัญชี ได้ส่งเสริมให้ชุมชนสนับสนุนให้สมาชิกของกลุ่มเพราะเห็ดขายเพื่อส่งเสริมรายได้ของครัวเรือน นอกจากนี้ยังได้อบรมการแปรรูปเห็ดเพิ่มเติมเพื่อให้ชุมชนมีองค์ความรู้นำไปต่อยอดต่อการประกอบอาชีพของครัวเรือนในอนาคต
  1. โครงการที่นำองค์ความรู้ตามศาสตร์พระราชาไปประยุกต์กับภูมิปัญญาท้องถิ่นในชุมชน ค่าเป้าหมายอย่างน้อย 1 โครงการ ได้แก่
  • โครงการส่งเสริมและยกระดับปลาร้าปลาส้ม ตำบลด่าน อำเภอราษีไศล จังหวัดศรีสะเกษ สืบเนื่องจากตำบลด่านมีกระชังปลาจำนวนมาก ส่งผลให้มีผลผลิตจากปลาค่อนข้างมาก ดังนั้นสมาชิกในชุมชนจึงอยากนำวัตถุดิบที่มีในชุมชน พร้อมทั้งองค์ความรู้ที่มี ได้แก่ การแปรรูปปลาเป็นปลาร้า ปลาส้ม มาประกอบอาชีพของคนในชุมชน ยกระดับคุณภาพสินค้าให้สามารถจำหน่ายได้ในตลาดวงกว้าง สามารถจดรับรองมาตรฐานผลิตภัณฑ์ชุมชน ได้อีกด้วย
  1. จำนวนโครงการบริการวิชาการที่แล้วเสร็จตามระยะเวลาที่กำหนด ร้อยละ 80 ซึ่งแล้วเสร็จภายในระยะเวลาที่กำหนด 7 โครงการ คิดเป็นร้อยละ 100

 

ในการจัดโครงการบริการวิชาการมีผู้เข้าร่วมโครงการมีค่าเฉลี่ยความพึงพอใจในระดับมาก ค่าเฉลี่ยอยู่ในระดับ 3.81 และนำผลการประเมินเข้าที่ประชุมคณะกรรมการประจำคณะ และคณะกรรมการได้ให้ข้อเสนอแนะเพื่อนำไปปรับปรุงโครงการบริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นภายใต้ศาสตร์พระราชาในปีถัดไป

1. การจัดกิจกรรมบริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นภายใต้ศาสตร์พระราชาสาขาวิชาสามารถนำมาบูรณาการกับการเรียนการสอนและการวิจัยได้

2. ในการจัดโครงการบริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นภายใต้ศาสตร์พระราชาให้แก่ชุมชนนั้นควรให้ชุมชนได้สร้างความมั่นคง มั่งคั่ง และยั่งยืนได้ด้วยตนเอง และมีควรมีการติดตามอย่างต่อเนื่อง

5 นำผลการประเมินตามข้อ 4 ไปปรับปรุงแผนบริการวิชาการในปีต่อไป

จากการนำผลการประเมินตามตัวชี้วัดความสำเร็จ ตามรายงานการประชุมคณะกรรมการประจำคณะ เรื่องรายงานผลการดำเนินงานโครงการบริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นภายใต้ศาสตร์พระราชาปีงบประมาณ 2563 พบว่าคณะกรรมการประจำคณะมีข้อเสนอแนะว่าคณะบริหารธุรกิจและการบัญชี นอกจากจะให้มีการบริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นภายใต้ศาสตร์พระราชาแก่ชุมชนและสังคมแล้ว ควรมีการติดตามและต่อยอดเพื่อให้ชุมชนนั้นมีความเข้มแข็งและยั่งยืน รวมทั้งควรมีการบูรณาการการบริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นภายใต้ศาสตร์พระราชาเข้ากับการเรียน การสอน และการวิจัย ซึ่งจากผลข้อเสนอแนะดังกล่าว คณะบริหารธุรกิจและการบัญชี จึงได้มีการจัดโครงการบริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นภายใต้ศาสตร์พระราชาที่มีการบูรณาการกับการเรียน การสอน และการวิจัย รวมทั้งสร้างความเข้มแข็งให้กับชุมชน เพื่อให้ชุมชนนั้นสามารถอยู่รอดได้ ซึ่งในปีงบประมาณปี 2564 คณะบริหารธุรกิจและการบัญชีได้นำข้อเสนอแนะจากคณะกรรมการบริการวิชาการมาปรับปรุงพัฒนาการให้บริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นภายใต้ศาสตร์พระราชา และได้ดำเนินการจัดโครงการบริการวิชาการเพื่อการพัฒนาท้องถิ่นภายใต้ศาสตร์พระราชาในพื้นที่ที่ได้รับผิดชอบและตามความต้องการของชุมชนเพื่อให้ชุมชนเข้มแข็งสามารถสร้างรายได้จากการพัฒนาอาชีพ

ผลคะแนนการประเมินตนเอง
ทำได้ (ข้อ) ได้คะแนน
5 5